Filistin’in Atası Kimdir?
Hayatımda birkaç soru var ki, ne kadar cevap ararsam arayayım, her biri başka bir soruyu ortaya çıkarıyor. En çok düşündüğüm, zaman zaman uykularımı kaçıran sorulardan biri de şudur: Filistin’in atası kimdir?
Bunu sordukça, kendimi çok yalnız hissettim. Çünkü bu soru, sadece bir yerin geçmişini öğrenmek değil, bir halkın tarihine, köklerine, kimliğine ulaşmak demekti. Kayseri’nin sakin sokaklarında yürürken bile, bu sorunun peşinden gitmeye devam ettim. Bir yerde, bir kavşakta buldum kendimi. O an bir şey fark ettim; bu soru sadece Filistin’le ilgili değil. Bu soruyu sorarken aslında bütün kaybolan kimlikleri, unutulmuş toprakları, tarihlerinin üstü örtülmüş halkları sorguluyordum.
—
Bir Akşamüstü, Bir Bahar Günü:
Bir bahar akşamıydı; Kayseri’nin sıcak havası, henüz akşamın serinliğine karışmamıştı. O gün, elimde bir kitabı sıkıca tutarak, eski mahallemdeki sokaklardan yürüyordum. Kitap, Filistin’in tarihini anlatan bir metindi. Aradığım soruyu içinde barındırıp barındırmadığını bilmeden okudum; ama birden fark ettim ki, sorum, aslında tarihin derinliklerine yolculuğa çıkmakla ilgiliymiş.
Filistin… Çekik gözlü insanlar, tarih boyunca kendilerini, köylerini, yaşadıkları toprakları korumak için pek çok kez toprağa kanlarını dökmüş. Ama bir yandan da o topraklardan hırsla, nehir gibi akan tarihin peşinden sürüklendiler. Onlar, her savaştan, her kayıptan sonra yeniden doğmaya, direnmeye devam ettiler.
O akşam, akşam güneşinin yavaşça dağlara düşüşünü izlerken, bir şey daha fark ettim: Ben, bir yabancı gibi hissettim. Filistin hakkında okuduklarım bana her zaman bir parça uzak gelmişti. Birçok farklı yerin, farklı halkların acılarına tanık oldum ama Filistin’inki sanki bana daha derindi.
Filistin’in atası kimdi? Hangi duyguyla direndiler? Sadece toprak mı, yoksa bir kimlik, bir tarih, bir onur müydü savaştıkları?
—
Bir Hikaye, Bir Tarih:
O an, yıllar önce dinlediğim bir hikâye geldi aklıma. Filistinli bir kadının, kaybolan topraklarına duyduğu özlemi anlatıyordu. Gözleri o kadar derindi ki, o gözlerde kaybolan toprakların hatırasını görmek mümkündü. O kadının bana söylediği bir söz vardı:
“Bizim atalarımız burada, bu topraklarda yaşadılar. Sadece taşlar, çiçekler, gökyüzü ve insanlar değil; ruhlarımız da bu toprakların derinliklerine işledi.”
Bir yudum çay içtim, sonra bir daha baktım. Kayseri’de yürüdüğüm bu yolda, o kadının gözlerindeki o derinliği görmek imkansız gibiydi. Ama bir şekilde o acı, bende de yankılandı. Filistin’in atası kimdi? O kadının bakışındaki geçmiş mi, yoksa kadının kendisi mi?
—
Hayal Kırıklığı ve Umut:
O gece, Filistin’in tarihine dair yüzlerce kitap okudum. Okudukça daha çok kaybolmuş gibi hissettim. Her bir sayfa, kaybolmuş bir halkın dramını anlatıyordu. Her bir tarihî olay, yaşanmış bir acıyı daha çok hatırlatıyordu. Filistin halkının mücadelesi, bir halkın kendi kimliğini, onurunu ve topraklarını koruma mücadelesiydi. Ama bir yerde, tarih ne kadar derin olsa da, bir halkın kökleri en eski zamanlara kadar gidiyordu. Bunu anlamaya çalışırken, içimdeki hayal kırıklığı da büyüyordu. Neden, neden bu insanlar her zaman en derin acıları çekmişti?
Ama bir taraftan da, Filistin halkının direncini düşündüm. Kaybolan her toprak parçası, bir direnişin simgesiydi. Her kayıp, bir halkın yeniden doğuşunun habercisiydi. Ve sonunda, umudu buldum. Bir halkın tarihinde kaybolmuş gibi görünen her şey, aslında o halkın geleceğini inşa etmek için bir temel oluyordu.
—
Bir Gün…
Bir gün, belki çok uzak bir gelecekte, insanlar Filistin’in tarihini sadece bir acı hikâyesi olarak değil, bir zaferin, direnişin, insanlığın yeniden dirilişinin öyküsü olarak anlatacaklar. Ve o zaman belki, Filistin’in atası sadece bir kişi değil, bu halkın direncinde birleşen her bireyin ruhu olacak.
O gün geldiğinde, o kadının sözleri daha anlamlı olacak. O kadının gözlerindeki derinlik, kaybolan toprakların hikâyesiyle birleşip, herkesin içinde yankı yapacak.
—
Sonuç:
Filistin’in atası kimdir? Bu soruya cevabım, belki de daha çok bir hissiyat, bir duygu. Onlar sadece kaybolan topraklar değil, kaybolan bir halkın kimliğidir. Bu kimlik, kaybolan her nesille değil, her kaybedilen umudun ardından yeniden doğan direncin içindedir. Filistin’in atası kimdir? O halkın içinde birleşen tüm ruhlardır.
Ve belki de, atalar, kaybolan topraklarda değil, bu topraklara sonuna kadar bağlı kalmaya devam eden direncin ve umudun içinde yaşarlar.